Volume 5 Issue 1 (June 2025)
Original Articles Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinin, Eğitim Reformlarının Etkililiği Bağlamında Okul Yöneticilerinin Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi

Zuhal Arife Küçük , Türker Kurt

pp. 2 - 27

Abstract

Bu çalışma, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli sürecinin, okul yöneticileri tarafından nasıl değerlendirildiğini ve sürecin okul etkililiğine yansımalarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaçla Model süreci, eğitim reformlarının etkililiğini analiz etmeye yönelik olarak geliştirilen Politika Nitelikleri Kuramı temel alınarak analiz edilmiştir. Araştırma, Kastamonu ili Merkez ilçesinde bulunan ilköğretim ve ortaöğretim okullarında görev yapan 18 okul yöneticisinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseninde tasarlanmış, yarı yapılandırılmış görüşme formu üzerinden yüz yüze görüşmelerle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda, okul yöneticilerinin Modelin içeriğinin özgün, açık ve anlaşılır olduğu, hedeflerinin net ifade edildiği ve Modelin okul düzeyinde uygulanması için ihtiyaç duyulan eğitimlerin verildiği kanaatinde oldukları görülmektedir. Bununla birlikte Modelin kendi içinde tutarlı bulunduğu değerlendirilse de eğitim sistemi ve okullardaki mevcut bazı uygulamalarla tutarlı olmayan yanlar barındırdığı da ifade edilmiştir. Modelde özellikle yönetici ve öğretmen katılımına önem verildiği ve katılımın sağlandığı ancak aile katılımının sağlanmasında zorluk yaşandığı vurgulanmaktadır. Modelin okul bağlamında uygulayıcılara yönelik etkili bir teşvik mekanizması sağlama açısından yetersizlikler barındırdığı belirtilmektedir. Buna ek olarak yöneticiler, genellikle eğitim sisteminde yeniliklerin çok sık meydana gelmesinden kaynaklı istikrarın yeterince sağlanamadığına dikkat çekmekle birlikte, sürecin başlangıcından itibaren istikrarlı bir yol izlendiğini ve bundan dolayı da bu yenilik girişiminin uzun ömürlü olacağına dair öngörülerini dile getirmişlerdir. Model sürecinin görece yeni başlayan bir reform süreci olduğu göz önüne alınmak kaydıyla, bu araştırmanın sonuçları, okul yöneticilerinin modelin başarılı olacağına ve okulların etkililiğine katkı sağlayacağına inandıklarını göstermektedir.

Keywords: Etkililik, reformlar, Maarif Model, politika nitelikleri kuramı

Original Articles Ergenlerin Kişilik Tiplerinin ve Sosyal Medya Fenomenlerinden Etkilenmelerinin Sürdürülebilir Tüketim Bilinci Üzerindeki Etkisi

İpek Bilal , Efe Tiren , Filiz Tanrısevdi

pp. 28 - 43

Abstract

Bu çalışma, ergenlerin kişilik tiplerinin ve sosyal medya fenomenlerinden etkilenme düzeylerinin sürdürülebilir tüketim bilinci üzerindeki etkisini incelemektedir. Araştırmada, kişilik özelliklerinin (Dışa Dönüklük, Yumuşak Başlılık, Sorumluluk, Duygusal Dengelilik, Deneyimlere Açıklık) sürdürülebilir tüketim bilincini nasıl şekillendirdiği analiz edilmiş ve sosyal medya fenomenlerinden etkilenme düzeyinin bu etkilerle ilişkisi değerlendirilmiştir. İlişkisel tarama modeline dayalı olarak gerçekleştirilen çalışmada, “Ergenler için Sosyal Medya Fenomenlerinden Etkilenme Algısı Ölçeği”, “Sürdürülebilir Tüketim Davranış Ölçeği” ve “On Maddeli Kişilik Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizi için öncelikle hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Hiyerarşik regresyon analizi sonucunda, yumuşak başlılık ve sorumluluğun sürdürülebilir tüketim bilinci üzerinde en güçlü etkiye sahip olduğu görülmüştür. Cinsiyet ve sosyal medya kullanımı ile sürdürülebilir tüketim bilinci arasındaki ilişkiye yönelik ise bağımsız örneklem t-testi analizi yapılmıştır ve bu testin sonuçlarına göre, kız öğrencilerin sürdürülebilir tüketim bilinci puanları erkeklerden anlamlı derecede daha yüksektir. Sosyal medya kullanımının ise bu bilince etkisi anlamlı bulunmamıştır. Araştırma bulguları, yumuşak başlılık ve sorumluluğun sürdürülebilirlik davranışlarını etkilediğini gösteren önceki çalışmaları desteklemektedir. Ayrıca, çevresel farkındalık ve sürdürülebilir tüketim bilincinin toplumsal cinsiyetle ilişkisine dair literatürdeki bulgularla da uyumludur. Bu bağlamda, sosyal medya fenomenlerinin çevre dostu içerik üretiminde etkin bir rol oynayabileceği vurgulanmaktadır. Bu çalışma, sosyal medya fenomenlerine sürdürülebilirlik eğitimi verilmesi, çevre dostu içeriklerin algoritmalar aracılığıyla görünürlüğünün artırılması ve ergenlere yönelik eğitim programlarının yaygınlaştırılması gibi öneriler sunmaktadır. Araştırma, bireylerin kişilik özellikleri doğrultusunda stratejiler geliştirerek sürdürülebilir bir gelecek inşa etmenin önemine dikkat çekmektedir.

Keywords: kişilk, sürdürülebilir tüketim, fenomen, ergenlik

Original Articles New Methodological Trends in Sociology: An Assessment of Recent Studies

Nuriye Çelik

pp. 44 - 59

Abstract

Purpose: This study examines recent methodological trends in sociology, focusing on the increasing role of digitalization, computational methods, and interdisciplinary approaches. It aims to analyse how methodological shifts influence sociological research paradigms.
Method: A content analysis and text mining approach were applied to 391 articles published between 2021 and 2024 in five leading SSCI-indexed sociology journals. Using Maxqda and Julius AI, methodological trends were identified based on keyword analysis and classification of research techniques.
Findings: The analysis reveals a growing emphasis on computational sociology, big data analytics, and AI-assisted research methods. Traditional qualitative and mixed-method approaches remain significant, particularly in critical and comparative sociology. Digitalization has expanded methodological pluralism, yet concerns about algorithmic bias, data ethics, and Western-centric knowledge production persist.
Implications for Research and Practice: The study highlights the necessity of integrating computational methods into sociological education while preserving qualitative methodologies. Ethical considerations in big data research must be addressed, and sociology curricula should incorporate AI-based research techniques. Future studies should examine methodological transformations across broader disciplines and regions.
Keywords: Computational sociology, mixed methods, big data, digitalization, methodological shifts.

Keywords: Computational sociology, mixed methods, big data, digitalization, methodological shifts

Original Articles Pandemi Döneminde Turizm Sektörüne Sağlanan Mali ve Finansal Teşviklerin Değerlendirilmesi

Mustafa Şit

pp. 60 - 70

Abstract

Pandemi döneminde hükümetler turizm sektörünü tekrar canlandırmak için çeşitli politikalar uygulamıştır. Bu çalışmada pandemi döneminde turizm sektörünü yeniden canlandırmak (restarting tourism) adına hükümetlerce sağlanan mali ve finansal teşviklere odaklanılmıştır. Çalışmanın amacı pandemi süresince turizm sektörüne sağlanan mali ve finansal teşviklerin değerlendirilmesi dışında bu teşviklerin hangi konulara odaklandığının belirlenmesidir. Turizm sektöründe Türkiye’ye rakip ülkeler özellikle irdelenmiştir. Finansal teşviklerin uygun faiz oranlı kamu kredilerine, mali teşviklerin ise vergi indirimlerine odaklandığı belirlenmiştir. Çalışmanın pandemi döneminde turizm sektörüne yönelik hükümet politikalarının süreci ve etkinliğinin izlenmesiyle ilgili eksikliği giderme adına literatüre katkı sunacağı düşünülmektedir.

Keywords: Pandemi Dönemi, Turizm Sektörü, Turizm Teşvik Politikaları, Mali ve Finansal Teşvikler

Original Articles Akıl ve Zeka Oyunları ile Matematik Dersine Yönelik Olumsuz Tutumların İyileştirilmesi: Bir Eylem Araştırması

Fatma Alaca , Mehmet Özen

pp. 71 - 83

Abstract

Bu araştırma, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin matematik dersine yönelik olumsuz tutumlarını iyileştirmek amacıyla akıl ve zeka oyunlarının etkisini incelemeyi hedeflemektedir. Araştırma, Adıyaman ili Kahta ilçesindeki bir ilkokulda, 126 öğrenci ve 4 öğretmen ile yürütülen bir eylem araştırmasıdır. Araştırma kapsamında, öğrencilere 5 hafta boyunca haftada 2 saat süreyle, sayısal işleme dayalı 8 kalem-kâğıt oyunu öğretilmiştir. Veri toplama aracı olarak öğretmenler, araştırmacı tarafından geliştirilen likert tipi gözlem formunu kullanmışlardır. Öğretmenler, öğrencilerin matematik dersine karşı tutumları, kaygıları, motivasyonları ve oyunlara olan katılımları hakkında gözlemler yapmışlardır. Araştırma sonucunda, akıl ve zeka oyunlarının öğrencilerin matematik dersine karşı olumsuz tutumlarını önemli ölçüde azalttığı, matematiksel kaygıları giderdiği ve öğrencilerin motivasyonlarını artırdığı bulunmuştur. Öğrenciler, derslere daha istekli katılmış, matematiksel düşünme becerilerinde gelişim göstermişlerdir. Bu bulgular, oyun temelli öğretim yöntemlerinin matematik dersindeki başarıyı artırmada etkili bir araç olabileceğini ortaya koymaktadır. Akıl ve zeka oyunları, öğrencilere matematiksel kaygıyı azaltma, motivasyonu artırma ve matematik dersine karşı olumlu tutum geliştirme konusunda güçlü bir etkiye sahiptir.

Keywords: Akıl ve zeka oyunları, eylem araştırması, matematiksel tutum.